از رمزگشایی ساختار مغز تا درک شگفتی‌های سازمان‌یافتگی دستگاه عصبی
نوروآناتومی (Neuroanatomy) دانشی بنیادین در علوم اعصاب است که با بررسی ساختارها، ارتباطات و سازمان‌یافتگی دستگاه عصبی، دریچه‌ای به شناخت پیچیده‌ترین معماری زیستی بدن انسان می‌گشاید. از قشر مخ و هسته‌های عمقی تا مسیرهای حسی و حرکتی و مدارهای مخچه‌ای، هر ساختار بخشی از نظمی گسترده را آشکار می‌کند که در آن، پیوند میان ساختار و عملکرد، کلید فهم حقیقی مغز است.
مجموعه پیش رو، شامل سؤالات نوروآناتومی آزمون دکتری تخصصی علوم اعصاب وزارت بهداشت در سال ۱۴۰۰، همراه با پاسخ کلیدی است؛ فرصتی برای سنجش تسلط بر مفاهیم بنیادین، تحلیل ارتباطات آناتومیک و شناسایی مباحث نیازمند مرور. پیشنهاد می‌شود پیش از مراجعه به کلید پاسخ، هر سؤال را مستقل بررسی کنید، جایگاه ساختارهای عصبی و ارتباطات آن‌ها را به یاد آورید و گزینه‌ها را بر پایه اصول علمی بسنجید. سپس با تطبیق پاسخ‌ها، نه‌تنها میزان آمادگی خود، بلکه خلأهای دانشی و منشأ خطاهای احتمالی را نیز شناسایی کنید؛ زیرا تسلط واقعی بر نوروآناتومی، در گرو فهم دقیق جزئیاتی است که سازمان کلی دستگاه عصبی را معنا می‌بخشند.
در آینده‌نگاران مغز، نوروآناتومی را فراتر از حفظ نام‌ها و مسیرها، زبان ساختاری شناخت مغز می‌دانیم؛ دانشی که بنیان درک عمیق‌تر نوروفیزیولوژی، نورولوژی و علوم شناختی را استوار می‌سازد. باور ما این است که شناخت مغز، با حفظ اجزای آن کامل نمی‌شود، بلکه در کشف ارتباطات میان آن‌ها و فهم پیوند ساختار با عملکرد به بلوغ می‌رسد.
نوروآناتومی، هنر دیدن نظم در پیچیده‌ترین معماری زیستی است؛ دانشی که با شناخت ساختارها آغاز می‌شود، با کشف ارتباطات عمق می‌یابد و با درک پیوند میان ساختار و عملکرد به بلوغ می‌رسد.
آینده‌نگاران مغز
ما مغز را می‌شناسیم تا آینده را بسازیم.
راهنمای زمان‌سنج آزمون
شما می‌توانید بدون فشردن دکمه «شروع آزمون» نیز به سؤالات پاسخ دهید؛ اما برای تمرین مدیریت زمان و سنجش سرعت پاسخ‌گویی، این دکمه را در نظر گرفته‌ایم. با شروع زمان‌سنج، مدت‌زمان پاسخ‌گویی شما محاسبه می‌شود و حتی پس از پایان زمان نیز می‌توانید پاسخ‌دادن را ادامه دهید. هدف، یادگیری مدیریت زمان است، نه محدودکردن فرصت یادگیری شما.
زمان باقی‌مانده: 10:00
با فشردن دکمه زیر، زمان‌سنج فعال می‌شود.
زمان باقی‌مانده10:00
پرسش ۱- کدامیک از عناصر زیر مربوط به Ventral striatum است؟
الف) Putammen
ب) Accumbance
ج) substantia nigra
د) Substantia inominata
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۲- دومین نورون راه لمس دقیق (Fine touch) در کدام بخش قرار دارد؟
الف) Thalamus
ب) Dorsal Root ganglion
ج) Medulla
د) Dorsal horn of spinal cord
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۳- همه اعصاب زیر از شیار pontomedullar خارج می‌شوند، بجز:
الف) Abducent
ب) Vestibulo cochlear
ج) Vagus
د) Facial
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۴- مبدا بخش حسی عصب glossopharingial از کدام هسته زیر است؟
الف) Inferior Salivatory
ب) Ambiguus
ج) Solitary
د) Superior Salivatory
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۵- همه راه های عصبی زیر از Lateral funiculus نخاع عبور می‌کنند، بجز:
الف) Lateral corticospinal
ب) Vestibulo spinal
ج) Spinothalamic
د) Dorsal Spinocerebellar
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۶- بیماری به دنبال ضعف اندام تحتانی ناشی از اصابت چاقو مراجعه نموده است. در معاینه، حس درد و حرارت پای چپ و لمس دقیق پای راست مختل شده است. قدرت حرکتی اندام تحتانی راست ضعیف‌تر از سمت چپ است، محل آسیب کجا می‌تواند باشد؟
الف) ناحیه گردنی سمت چپ نخاع
ب) ناحیه توراسیک سمت چپ نخاع
ج) ناحیه گردنی سمت راست نخاع
د) ناحیه توراسیک سمت راست نخاع
پاسخ صحیح: گزینه د
پرسش ۷- cingulate gyrus در پایین، مجاور کدام عنصر زیر است؟
الف) Frontal lobe
ب) Septum
ج) Fornix
د) Corpus callosum
پاسخ صحیح: گزینه د
پرسش ۸- همه هسته‌های زیر در پل قرار دارند، بجز:
الف) Superior olivary
ب) Facial motor
ج) Trigeminal sensory
د) Solitary
پاسخ صحیح: گزینه د
پرسش ۹- همه اعصاب نخاعی زیر شاخه ارتباطی سفید (communicating White) با عقده‌هاي سمپاتیک اطراف ستون فقرات دارند، بجز:
الف) C7
ب) T2
ج) T10
د) L2
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۱۰- کدام راه عصبی زیر در medulla تقاطع دارد؟
الف) corticospinal
ب) Rubrospinal
ج) Spinothalamic
د) Tectospinal
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۱۱- آسیب کدام عصب زیر موجب پرشنوایی (Hyperacusis) می‌شود؟
الف) Vagus
ب) Glossopharingial
ج) Facial
د) Trigeminal
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۱۲- مسیر Trigemothalamic به کدام هسته تالاموس منتهی می‌شود؟
الف) Ventro postro medial (VPM)
ب) Ventro postro lateral (VPL)
ج) Antroventral (AV)
د) Ventrolateral (VL)
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۱۳- کدام ساختار در شاخ تحتانی (Temporal) بطن جانبی قرار دارد؟
الف) هسته دم دار
ب) اسپلنیوم
ج) پوتامن
د) هابنولا
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۱۴- کدام هسته زیر مربوط به بخش حرکتی اعصاب کرانیال ۹، ۱۰ و ۱۱ می‌باشد؟
پرسش ۱۷- همه علائم زیر در syndrom medullary lateral مشاهده می‌شود، بجز:
الف) Horner’s syndrom
ب) Spastic plegy of limbs
ج) Ataxic gait
د) Dysphasia
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۱۸- خونرسانی قشر بینایی مغز توسط کدام شریان زیر است؟
الف) Anterior cerebral
ب) Posterior cerebral
ج) Middle cerebral
د) Posterior communicating
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۱۹- Amygdaloid در ضخامت کدام بخش زیر قرار دارد؟
الف) Uncus
ب) Precuneus
ج) Orbital gyrus
د) Lateral occipitotemporal gyrus
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۲۰- Precuneus gyrus در کدام بخش از نیمکره مغزي قرار دارد؟
الف) سطح خارجی
ب) قطب پسین نیمکره
ج) سطح داخلی
د) سطح تحتانی
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۲۱- همه مراکز زیر مربوط به راه شنوایی است، بجز:
الف) Inferior colliculus
ب) Lateral lemniscus
ج) Lateral geniculate body
د) superior olivary
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۲۲- مرکز خواندن و نوشتن در کدام بخش زیر قرار دارد؟
الف) Insula
ب) Angular gyrus
ج) Superior parietal gyrus
د) Superior temporal gyrus
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۲۳- همه علائم زیر در ضایعه عصب Occulomotor مشاهده می‌شود، بجز:
الف) Ptosis
ب) Mydriasis
ج) Miosis
د) Lateral strabism
پاسخ کلیدی سازمان سنجش: گزینه ب؛ نظر نویسنده: گزینه ج
پرسش ۲۴- کدامیک از بخش‌هاي زیر در هیجان گفتاري نقش اساسی دارد؟
الف) Superior temporaal sulcus
ب) Anterior cingulate
ج) Triangular gyrus
د) Superior temporal gyrus
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۲۵- در مخچه Climbing fiber با کدام سلول زیر سیناپس می‌کند؟
الف) Purkinge
ب) Golgi
ج) Granular
د) Basket
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۲۶- در Prosopogenosia ضایعه در کدام بخش زیر است؟
الف) Fusiform gyrus
ب) Supramarginal gyrus
ج) Superior parietal gyrus
د) Posterior superior temporal sulcus
پاسخ صحیح: گزینه الف
پرسش ۲۷- همه عبارات زیر در مورد lentiform صحیح است، بجز:
الف) بخشی از Basal Ganglia می‌باشد.
ب) شامل Putamen و Globus Pallidus است.
ج) در خارج مجاور External capsul است.
د) در داخل مجاور Internal capsul می‌باشد.
پاسخ صحیح: گزینه ج
پرسش ۲۸- کدامیک از عناصر زیر در مسیر Direct بین striatum و pallidum است؟
الف) Clastrum
ب) Internal globus pallidus
ج) External globus pallidus
د) Subthalamic nucleus
پاسخ صحیح: گزینه ب
پرسش ۲۹- کدام عنصر زیر در جدار جلویی بطن سوم قرار دارد؟
الف) Fornix
ب) Chiasma Optic
ج) Infundibulum
د) Lamina Terminalis
پاسخ صحیح: گزینه د
پرسش ۳۰- کدامیک از هسته‌هاي تالاموس در مسیر Reticular Activated system قرار دارد؟
الف) Dorsomedial
ب) Interlaminar
ج) Antroventral
د) Dorsolateral
پاسخ صحیح: گزینه ب
امتیاز آزمون: 0
مسیر یادگیری را ادامه دهید
از سنجش دانش تا یادگیری عمیق‌تر
برای تثبیت آموخته‌ها، بررسی پاسخ‌های تشریحی و دسترسی به سوالات کتاب‌ها و مباحث دیگر، می‌توانید از مسیرهای زیر استفاده کنید.
گامی فراتر از پاسخ صحیح؛ درک عمیق مفاهیم
اگر می‌خواهید علاوه بر شناسایی گزینه صحیح، با تحلیل علمی سوالات، مبانی مفهومی پاسخ‌ها و دلایل رد یا تأیید گزینه‌ها آشنا شوید، پاسخ‌های تشریحی این مجموعه را مطالعه کنید. تحلیل تشریحی پرسش‌ها فرصتی فراهم می‌کند تا مفاهیم را عمیق‌تر درک کنید، ارتباط میان مباحث را بهتر بشناسید و برای مواجهه با پرسش‌های مفهومی آزمون آمادگی بیشتری به دست آورید.
برای شناخت بهتر روند سوالات آزمون دکتری علوم اعصاب، به یک دوره بسنده نکنید. مرور سوالات سال‌های مختلف به شما کمک می‌کند دانسته‌های خود را بازبینی کنید، بر مفاهیم بنیادین تسلط بیشتری بیابید و آمادگی خود را در مواجهه با شیوه‌های گوناگون طرح سؤال بسنجید.
شناخت مغز به تسلط بر یک مبحث محدود نمی‌شود. برای تکمیل آمادگی خود در آزمون دکتری تخصصی علوم اعصاب وزارت بهداشت، سایر حوزه‌های اصلی این رشته را نیز مرور کنید و دانش خود را در پیوند میان ساختار، عملکرد، مبانی زیستی و اثرات داروها بر دستگاه عصبی گسترش دهید.
نه اولین، اما در تلاش برای بهترین بودن؛ نه پیشرو در آغاز، اما ممتاز در پایان.
----
ما شاید آغازگر راه نباشیم، اما با ایمان به شایستگی و تعالی، قدم برمی‌داریم تا در قله‌ی ممتاز بودن بایستیم.
