مرور سوالات نورولوژی آزمونهای پره انترنی و دستیاری: آفازی
دعای مطالعه [ نمایش ]
بِسْمِ الله الرَّحْمنِ الرَّحیمِ
اَللّهُمَّ اَخْرِجْنى مِنْ ظُلُماتِ الْوَهْمِ
خدايا مرا بيرون آور از تاريكىهاى وهم،
وَ اَكْرِمْنى بِنُورِ الْفَهْمِ
و به نور فهم گرامى ام بدار،
اَللّهُمَّ افْتَحْ عَلَيْنا اَبْوابَ رَحْمَتِكَ
خدايا درهاى رحمتت را به روى ما بگشا،
وَانْشُرْ عَلَيْنا خَزائِنَ عُلُومِكَ بِرَحْمَتِكَ يا اَرْحَمَ الرّاحِمينَ
و خزانههاى علومت را بر ما باز كن به امید رحمتت اى مهربانترين مهربانان.
» سوالات آزمونهای پرهانترنی و دستیاری
در این بخش، مجموعهای از سوالات چهارگزینهای (Multiple Choice Questions) منتخب و معتبر از آزمونهای پرهانترنی (Pre-Internship) و دستیاری (Residency) مربوط به آفازی گردآوری شده است. هر سوال همراه با پاسخ تشریحی دقیق ارائه شده تا ضمن سنجش دانش، به درک بهتر مفاهیم و نکات کلیدی کمک کند. این سوالات به شما امکان میدهد دانش خود را محک زده و برای آزمونهای تخصصی پزشکی با اطمینان بیشتری آماده شوید.
برای مطالعه کامل و دریافت اطلاعات جامع درباره آفازی، لطفاً به مقاله اصلی ما مراجعه کنید: «مطالعه مقاله کامل».
این اثر با همت برند آیندهنگاران مغز به مدیریت داریوش طاهری تولید شده است و جرقه آغاز آن در دوره کارآموزی نورولوژی در بیمارستان فیروزگر زده شد؛ دورهای که تلاشهای علمی و ارزشمند اساتید گرانقدر، دکتر محمدتقی جغتایی و دکتر مصطفی الماسی دوغائی، نقش محوری در شکلگیری رویکرد این اثر داشت. دقت علمی، روحیه بالینی، استانداردهای اخلاق حرفهای و روش آموزش تحلیلی ایشان، ستون اصلی نگاه این کتاب به نورولوژی است.
در کنار ایشان، جمعی از اساتید برجسته و نامآور گروه نورولوژی بیمارستان فیروزگر -که هر یک با شیوه تدریس، ژرفای علمی، تجربه بالینی و بزرگواری حرفهای خود مسیر آموزش ما را روشنتر کردند -نقش مهمی در الهامبخشی این پروژه داشتند. از جمله:
دکتر بابک زمانی، دکتر تارا خوینی، دکتر هلیا همصیان و دکتر فرزاد سینا که حضور و آموزههای آنان، در کنار دیگر اساتید بزرگوار، مسیر حرفهای ما را غنیتر و روشنتر ساخت. نام و تلاش این بزرگان در ذهن و مسیر حرفهای ما ماندگار است و بدون آموزههای آنان این مجموعه شکل نمیگرفت.
بهعلاوه، جمعی از اساتید و متخصصان ارجمند نورولوژی که در مسیر آموزشی ما در درس نورولوژی نقشآفرینی کردهاند نیز در روح این اثر حضور دارند؛ از جمله: دکتر الهه امینی، دکتر سید امیرحسن حبیبی، دکتر نرگس یزدی و خانم مهسا سپهوند. دقت علمی، نگاه تحلیلی و حمایت آموزشی آنان سهمی ارزشمند در شکلگیری بنیانهای این تجربهٔ علمی داشته و یادشان همچون رگههایی از نور در ساختار این اثر جاری است.
این اثر نه تنها مجموعهای از سوالات علمی است، بلکه ادای احترامی است به میراث علمی و انسانی اساتید گرانقدر که مسیر حرفهای و آموزشی ما را روشن ساختند.
آفازی در نورولوژی: سوالات منتخب پرهانترنی و دستیاری
در معاینه یک بیمار که با شروع ناگهانی اختلال تکلم به اورژانس آورده شده است. متوجه علائم زیر میشوید: بیمار روان صحبت میکند ولی درک مطلب و تکرار مختل است. بیمار حجم زیادی از کلمات را بیان میکند که بیمعنا، همراه با خطاهای پارافازیک و گاهی همراه با نئولوژیسم است. این علائم مربوط به کدامیک از انواع آفازی است؟ (پرانترنی اسفند ۹۶ – قطب ۱۰ کشوری [دانشگاه تهران])
الف) بروکا
ب) گلوبال
ج) ورنیکه
د) ارتباطی
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ج
پاسخ تشریحی:
در این سؤال، علائم بالینی دقیق و کلیدواژههای مهمی وجود دارد که ما را به سمت نوع خاصی از آفازی (Aphasia) هدایت میکند:
شروع ناگهانی ← معمولاً ناشی از سکته مغزی (Stroke)
تکلم روان (Fluent Speech) ← اختلالات غیر فلونت مثل آفازی بروکا یا گلوبال حذف میشوند
اختلال در درک مطلب (Comprehension) ← نشاندهنده آسیب به نواحی تمپورال مغز است
اختلال در تکرار (Repetition) ← نشانگر آسیب به مسیرهای ارتباطی بین نواحی زبانی
استفاده از کلمات بیمعنا، خطاهای پارافازیک (Paraphasic errors)، نئولوژیسم (Neologism) ← شاخص مشخص آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) است
بررسی گزینهها
الف) آفازی بروکا (Broca’s Aphasia)
❌ نادرست است.
در این نوع، گفتار غیر روان، اما درک مطلب نسبتاً حفظ شده است و بیماران معمولاً تلاش زیادی برای حرف زدن دارند. توصیف این سؤال با بروکا همخوان نیست.
ب) آفازی گلوبال (Global Aphasia)
❌ نادرست است.
در آفازی گلوبال، همه عملکردهای زبانی (تکلم، درک، تکرار، نامبردن، نوشتن) به شدت مختل میشوند. در این سؤال، بیمار تکلم روان دارد که با آفازی گلوبال سازگار نیست.
ج) آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia)
✅ درست است.
این نوع آفازی با تکلم روان ولی بیمحتوا، اختلال در درک و تکرار، و وجود نئولوژیسم و خطاهای پارافازیک مشخص میشود. این توصیف دقیقاً با علائم بیمار مطابقت دارد.
د) آفازی ارتباطی یا هدایتی (Conduction Aphasia)
❌ نادرست است.
در این نوع، بیمار تکلم روان و درک خوب دارد ولی در تکرار ناتوان است. چون در این سؤال درک مطلب هم مختل است، این گزینه نیز رد میشود.
نتیجهگیری
بر اساس تکلم روان، اختلال در درک و تکرار، وجود نئولوژیسم و خطاهای کلامی، تشخیص قطعی آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) است.
پاسخ صحیح: گزینه ج
آقای ۶۴ ساله با سابقه فشارخون و دیابت به صورت حاد دچار اختلال تکلم شده است؛ در ویزیت شما، تكلم روان اما نامفهوم میباشد، بیمار از دستورات شما پیروی نمیکند و وقتی از او میخواهید جملهای را تکرار کند تکرار را صحیح انجام نمیدهد؛ تشخیص شما چیست؟
(پرانترنی اسفند ۹۷ – قطب ۳ کشوری [دانشگاه همدان و کرمانشاه])
الف) آفازی کورتیکال حسی
ب) آفازی آنومیک
ج) آفازی ورنیکه
د) آفازی هدایتی
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ج
پاسخ تشریحی:
در این سؤال، چند کلیدواژه مهم برای تشخیص نوع آفازی (Aphasia) داریم:
شروع حاد در فرد با زمینه عروقی (فشارخون و دیابت) ← احتمال سکته مغزی (Stroke)
تکلم روان (Fluent) اما نامفهوم ← گفتار حفظ شده ولی محتوای کلام بیمعنا یا نامنظم است.
عدم پیروی از دستورات ← اختلال در درک (Comprehension)
ناتوانی در تکرار جملات ← اختلال در تکرار (Repetition)
ترکیب این یافتهها (گفتار روان، اختلال در درک و تکرار) بهروشنی الگوی آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) را نشان میدهد.
بررسی گزینهها
الف) آفازی کورتیکال حسی (Sensory Cortical Aphasia)
❌ واژه مبهمی است که معادل دقیقی در دستهبندی کلاسیک ندارد، اما اگر منظور همان آفازی ورنیکه باشد، این گزینه به دلیل نامگذاری نادقیق کنار گذاشته میشود.
ب) آفازی آنومیک (Anomic Aphasia)
❌ نادرست است.
در این نوع آفازی، بیمار روان صحبت میکند، درک و تکرار نیز حفظ شدهاند، تنها در نامبردن اشیا (Naming) دچار مشکل است. در این سؤال، بیمار دچار اختلالات بیشتری است.
ج) آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia)
✅ درست است.
ویژگیهای کلینیکی:
گفتار روان اما بیمعنا
درک مطلب مختل
تکرار مختل
آسیب ناحیه ورنیکه در لوب تمپورال چپ (معمولاً در سکتههای شریان مغزی میانی – MCA)
با علائم بیمار کاملاً مطابقت دارد.
د) آفازی هدایتی (Conduction Aphasia)
❌ نادرست است.
در این نوع، گفتار روان و درک مطلب حفظ شده است اما فقط تکرار مختل است. چون در سؤال درک هم مختل است، این گزینه رد میشود.
نتیجهگیری
با توجه به این که بیمار دچار تکلم روان ولی بیمعنا، همراه با اختلال در درک مطلب و ناتوانی در تکرار است، تشخیص آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) قطعی است.
پاسخ صحیح: گزینه ج
در معاینه بیماری متوجه میشویم که تکلم وی Flunecy دارد اما Comprehension و Repetition مختل است. او به کدام نوع آفازی مبتلا است؟
(پرانترنی اسفند ۹۴ – قطب ۸ کشوری [دانشگاه کرمان])
الف) Broca
ب) Wernicke
ج) Global
د) Conduction
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ب
پاسخ تشریحی:
برای تشخیص نوع آفازی (Aphasia)، باید به سه عملکرد اصلی زبان توجه کرد:
روانی گفتار (Fluency)
درک مطلب (Comprehension)
تکرار (Repetition)
در این سؤال آمده است که بیمار دارای روانی گفتار (Fluency) است، اما درک (Comprehension) و تکرار (Repetition) مختل شدهاند. این الگوی خاصی از آفازی را توصیف میکند.
کلیدواژهها:
Fluency: محفوظ
Comprehension: مختل
Repetition: مختل
این الگو با آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) مطابقت دارد.
بررسی گزینهها
الف) Broca (آفازی بروکا)
❌ نادرست است.
در این نوع آفازی، گفتار غیر روان (non-fluent) است، اما درک معمولاً نسبتاً سالم باقی میماند. بیمار در تکرار نیز مشکل دارد، ولی چون در این سؤال Fluency سالم است، این تشخیص رد میشود.
ب) Wernicke (آفازی ورنیکه)
✅ درست است.
ویژگیهای این نوع آفازی:
گفتار روان ولی اغلب بیمعنا
درک مطلب به شدت مختل
تکرار جملات نیز مختل
بنابراین با مشخصات بیمار مطابقت دارد.
ج) Global (آفازی گلوبال)
❌ نادرست است.
در این نوع، هر سه عملکرد (Fluency، Comprehension، Repetition) به شدت آسیب دیدهاند. در این بیمار Fluency سالم است، پس این گزینه رد میشود.
د) Conduction (آفازی کانداکشن)
❌ نادرست است.
در این نوع آفازی:
Fluency سالم است
Comprehension سالم است
Repetition مختل است
در حالی که در سؤال Comprehension نیز مختل است، پس این تشخیص هم رد میشود.
نتیجهگیری
با توجه به وجود روانی گفتار همراه با اختلال در درک و تکرار، تشخیص آفازی ورنیکه (Wernicke’s Aphasia) قطعی است.
پاسخ صحیح: گزینه ب
بیماری قادر به درک و بیان طبیعی کلمات است اما تکرار جملات توسط بیمار شدیداً مختل است. کدام نوع آفازی مطرح است؟
(دستیاری – اسفند ۹۷)
الف) کانداکشن
ب) ترانس کورتیکال
ج) آنومیک
د) ورنیکه
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه الف
پاسخ تشریحی:
آفازی (Aphasia) اختلالی در عملکرد زبان است که میتواند حوزههای مختلفی از زبان مانند درک، بیان، نام بردن (naming) و تکرار (repetition) را درگیر کند. برای تشخیص نوع آفازی، بررسی این عملکردها بسیار کلیدی است.
در این سؤال آمده است که بیمار قادر به درک و بیان طبیعی کلمات است، اما تکرار جملات مختل است. این توصیف دقیقی از یکی از انواع کلاسیک آفازی است.
کلیدواژهها:
درک طبیعی (Comprehension preserved)
بیان طبیعی (Fluent speech)
اختلال در تکرار (Impaired repetition)
این سه ویژگی اساس تشخیص آفازی کانداکشن (Conduction Aphasia) است.
بررسی گزینهها
الف) کانداکشن (Conduction Aphasia)
✅ صحیح است.
در این نوع آفازی:
بیمار درک خوبی از زبان دارد
جملات را بهصورت روان و سلیس بیان میکند
اما در تکرار کلمات یا جملات حتی ساده ناتوان است
این اختلال معمولاً به علت آسیب به فاسیکولوس آرکوات (arcuate fasciculus) رخ میدهد که ناحیه بروکا و ورنیکه را به هم متصل میکند.
ب) ترانسکورتیکال (Transcortical)
❌ نادرست است.
در انواع ترانسکورتیکال (چه حسی، چه حرکتی)، تکرار محفوظ میماند، حتی در مواردی که سایر عملکردها مختل است. در این بیمار تکرار مختل است، بنابراین این گزینه رد میشود.
ج) آنومیک (Anomic Aphasia)
❌ نادرست است.
این نوع آفازی با اختلال در نامبردن اشیاء مشخص میشود، اما تکرار، درک و روانی گفتار معمولاً سالم هستند. چون در این سؤال مشکلی در نامبردن ذکر نشده و تأکید بر اختلال در تکرار است، این تشخیص با یافتهها تطابق ندارد.
د) ورنیکه (Wernicke’s Aphasia)
❌ نادرست است.
در این نوع آفازی، گفتار روان ولی بیمعناست و درک زبان مختل است. بیماران معمولاً ناتوان از تکرار، درک و نامبردن هستند. اما در این سؤال گفته شده که بیمار درک و بیان خوبی دارد، پس این تشخیص نیز رد میشود.
نتیجهگیری
با توجه به درک خوب، گفتار روان و اختلال مشخص در تکرار، تشخیص دقیق آفازی کانداکشن است.
پاسخ صحیح: گزینه الف
مرد ۵۰ سالهای به دلیل ناتوانی در خواندن و نوشتن مراجعه کرده است. بیمار به صورت روان و سلیس صحبت میکند. وقتی به بیمار میگویید چشمان خود را ببندد یا دست چپ خود را بالا ببرد میتواند این کار را انجام دهد. در نامیدن اشیا و همچنین تکرار کلمات نیز دچار اشکال است. بیمار مبتلا به کدام نوع آفازی است؟
(دستیاری – اردیبهشت ۱۴۰۱)
الف) بروكا
ب) ورنیکه
ج) هدایتی
د) گلوبال
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ج
پاسخ تشریحی:
آفازی (Aphasia) اختلالی در عملکرد زبان است که میتواند حوزههای مختلفی از زبان مانند درک، بیان، نام بردن (naming) و تکرار (repetition) را درگیر کند. برای تشخیص نوع آفازی، بررسی این عملکردها بسیار کلیدی است.
در این سؤال آمده است که بیمار قادر به درک و بیان طبیعی کلمات است، اما در نامیدن اشیا و تکرار جملات دچار مشکل است. این توصیف دقیقی از یکی از انواع کلاسیک آفازی است.
کلیدواژهها:
درک طبیعی (Comprehension preserved)
بیان روان و سلیس (Fluent speech)
اختلال در تکرار (Impaired repetition)
اختلال در نام بردن اشیا (Impaired naming)
این چهار ویژگی اساس تشخیص آفازی هدایتی (Conduction Aphasia) را تشکیل میدهند.
بررسی گزینهها
الف) بروکا (Broca’s Aphasia)
❌ نادرست است.
در آفازی بروکا، بیان گفتار غیرروان است (Non-fluent speech) و درک نسبی سالم است، اما تکرار و نامبردن نیز میتواند مختل باشد. بیمار حاضر گفتار روان دارد، پس این گزینه رد میشود.
ب) ورنیکه (Wernicke’s Aphasia)
❌ نادرست است.
در آفازی ورنیکه، گفتار روان اما بیمعنا است و درک زبان مختل است. بیمار حاضر درک و بیان طبیعی دارد، بنابراین این تشخیص صحیح نیست.
ج) هدایتی (Conduction Aphasia)
✅ صحیح است.
در آفازی هدایتی:
درک زبان طبیعی است
بیان روان و سلیس است
تکرار جملات و کلمات مختل است
نامبردن اشیا نیز ممکن است دچار مشکل شود
این اختلال معمولاً ناشی از آسیب به فاسیکولوس آرکوات (Arcuate Fasciculus) است که ناحیه بروکا و ورنیکه را به هم متصل میکند.
د) گلوبال (Global Aphasia)
❌ نادرست است.
در آفازی گلوبال، تقریباً همه عملکردهای زبانی (درک، بیان، تکرار و نام بردن) مختل هستند. بیمار حاضر بیان و درک طبیعی دارد، پس این گزینه رد میشود.
نتیجهگیری
با توجه به وجود درک طبیعی، گفتار روان، اختلال در تکرار و نامبردن اشیا، تشخیص دقیق آفازی هدایتی (Conduction Aphasia) است.
پاسخ صحیح: گزینه ج
آفازی حسی مربوط به آسیب کدام ناحیه مغز میباشد؟
(پرانترنی – شهریور ۱۴۰۳)
الف) لوب پاریتال غالب
ب) لوب پاریتال مغلوب
ج) لوب تمپورال غالب
د) لوب تمپورال مغلوب
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ج
پاسخ تشریحی:
آفازی حسی (Sensory Aphasia / Wernicke’s Aphasia) یکی از انواع مهم اختلالات زبانی است که در آن درک گفتار مختل میشود، درحالیکه روانی گفتار (Fluency) حفظ میگردد. بیمار صحبت میکند، اما گفتار او فاقد معنا، پر از پارافراری، نئولوژیسم و فاقد فهم کلمات است. این الگوی بالینی منشأ کاملاً مشخصی دارد: درگیری ناحیه ورنیکه در لوب تمپورال غالب (Dominant Temporal Lobe).
کلید تشخیص آفازی ورنیکه این است که مرکز درک زبان در نیمکره غالب—معمولاً نیمکره چپ—در ناحیه تمپورال خلفی-فوقانی آسیب میبیند.
این سؤال بهصورت مستقیم میپرسد: آفازی حسی مربوط به آسیب کدام ناحیه است؟
و پاسخ استاندارد و قطعی آن: لوب تمپورال غالب است.
کلیدواژهها:
آفازی حسی (Wernicke’s Aphasia)
ناحیه ورنیکه (Wernicke’s Area)
لوب تمپورال غالب (Dominant Temporal Lobe)
اختلال درک زبان (Impaired Comprehension)
گفتار روان ولی بیمعنا (Fluent but Nonsensical Speech)
توضیح ضروری مربوط به منبع سؤال
همانطور که اشاره کردهاید، این سؤال از جدول کتاب «Merritt’s Neurology» طراحی شده است و در منابع رسمی آزمونهای پرهانترنی و دستیاری اعلام نشده است؛ بااینحال سؤال از نظر علمی صحیح بوده و بر مبنای یک اصل ثابت نورولوژی طرح شده است.
بررسی گزینهها
الف) لوب پاریتال غالب
❌ نادرست.
آسیب این ناحیه بیشتر باعث آفازیهای هدایتی یا اختلالات نامیدن (Anomia) و نقصهای حسی – فضایی میشود، نه آفازی ورنیکه.
ب) لوب پاریتال مغلوب
❌ نادرست.
آسیب نیمکره مغلوب (معمولاً راست) باعث اختلالات فضایی، Neglect، و مشکلات توجه میشود، نه اختلال درک زبان.
ج) لوب تمپورال غالب
✅ پاسخ صحیح.
آفازی ورنیکه دقیقاً ناشی از آسیب ناحیه ورنیکه در لوب تمپورال غالب است. این ناحیه مرکز اصلی درک زبان است.
د) لوب تمپورال مغلوب
❌ نادرست.
آسیب لوب تمپورال نیمکره راست بیشتر باعث اختلالات پردازش موسیقی، Prosody و حافظه تصویری میشود، نه اختلالات زبانی.
نتیجهگیری
آفازی حسی (Wernicke’s Aphasia) یک اختلال کلاسیک ناشی از آسیب لوب تمپورال غالب است که در آن درک زبانی مختل و روانی گفتار حفظ اما بیمعنا میشود.
پاسخ صحیح: گزینه ج) لوب تمپورال غالب
برای مطالعه و مرور سریعِ تمام مباحث جامع کتاب «راهنمای آیندهنگار نورولوژی» میتوانید از فهرست کامل و طبقهبندیشدهی آن استفاده کنید؛
فهرستی که یادگیری را سادهتر میکند و شما را بدون اتلاف وقت به موضوعات اصلی میرساند.
📘 نمونه آزمون نورولوژی بالینی
توجه داشته باشید این آزمون صرفاً برای کمک به یادگیری شما طراحی شده است و هیچگونه اطلاعات شخصی در این سایت ذخیره نمیشود.
🚀 با ما همراه شوید!
تازهترین مطالب و آموزشهای مغز و اعصاب را از دست ندهید. با فالو کردن کانال تلگرام آیندهنگاران مغز، از ما حمایت کنید!
ورود/ ثبت نام با جیمیل
