مرور سوالات نورولوژی آزمونهای پره انترنی و دستیاری: لوکالیزه کردن ضایعات؛ اختلالات حرکات همزمان چشمها

دعای مطالعه [ نمایش ]
بِسْمِ الله الرَّحْمنِ الرَّحیمِ
اَللّهُمَّ اَخْرِجْنى مِنْ ظُلُماتِ الْوَهْمِ
خدايا مرا بيرون آور از تاريكىهاى وهم،
وَ اَكْرِمْنى بِنُورِ الْفَهْمِ
و به نور فهم گرامى ام بدار،
اَللّهُمَّ افْتَحْ عَلَيْنا اَبْوابَ رَحْمَتِكَ
خدايا درهاى رحمتت را به روى ما بگشا،
وَانْشُرْ عَلَيْنا خَزائِنَ عُلُومِكَ بِرَحْمَتِكَ يا اَرْحَمَ الرّاحِمينَ
و خزانههاى علومت را بر ما باز كن به امید رحمتت اى مهربانترين مهربانان.
» سوالات آزمونهای پرهانترنی و دستیاری
در این بخش، مجموعهای از سوالات چهارگزینهای (Multiple Choice Questions) منتخب و معتبر از آزمونهای پرهانترنی (Pre-Internship) و دستیاری (Residency) مربوط به «لوکالیزه کردن ضایعات؛ اختلالات حرکات همزمان چشمها» گردآوری شده است. هر سوال همراه با پاسخ تشریحی دقیق ارائه شده تا ضمن سنجش دانش، به درک بهتر مفاهیم و نکات کلیدی کمک کند. این سوالات به شما امکان میدهد دانش خود را محک زده و برای آزمونهای تخصصی پزشکی با اطمینان بیشتری آماده شوید.
برای مطالعه کامل و دریافت اطلاعات جامع درباره «لوکالیزه کردن ضایعات؛ اختلالات حرکات همزمان چشمها»، لطفاً به مقاله اصلی ما مراجعه کنید: «مطالعه مقاله کامل».
این مجموعه با همّت برند آیندهنگاران مغز به مدیریت داریوش طاهری توسعه یافته است. جرقه آغاز این پروژه در دوره کارآموزی نورولوژی بیمارستان فیروزگر شکل گرفت؛ دورهای که آموزههای علمی و روش تحلیلی اساتید ارجمند، دکتر محمدتقی جغتایی و دکتر مصطفی الماسی دوغائی نقش بنیادینی در جهتگیری علمی این مجموعه داشت.
الهامبخشی و حمایت آموزشی جمعی از اساتید برجسته نورولوژی بیمارستان فیروزگر، از جمله دکتر بابک زمانی، دکتر تارا خوینی، دکتر هلیا همصیان و دکتر فرزاد سینا نیز در شکلگیری نگاه این مجموعه نقشی ماندگار داشته است.
همچنین از زحمات و نقشآفرینی اساتید گرانقدر نورولوژی، از جمله دکتر الهه امینی، دکتر سید امیرحسن حبیبی، دکتر نرگس یزدی و خانم مهسا سپهوند در فرایند آموزش و تکامل این مسیر علمی قدردانی میشود.
این نوشته بخشی از مجموعهای آموزشی است که ادای احترامی است به میراث علمی و انسانی استادان بزرگوارمان در حوزه نورولوژی.
لوکالیزه کردن ضایعات [اختلالات حرکات همزمان چشمها] در نورولوژی: سوالات منتخب پرهانترنی و دستیاری
آقای ۶۰ سالهای را به دلیل ضعف ناگهانی اندامهای سمت راست به اورژانس آوردهاند. در معاینه، چشمهای بیمار به سمت راست نگاه میکند و پلژی اندامهای سمت راست مشهود است. محل ضایعه در کجا قرار دارد؟
(پرانترنی میان دوره – آذر ۹۷)
الف) فرونتال – چپ
ب) فرونتال – راست
ج) پونز – چپ
د) پونز – راست
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه ج
پاسخ تشریحی:
کلیدواژهها:
ضعف ناگهانی اندامهای سمت راست
انحراف چشمها به سمت راست (gaze deviation)
سن بالا (۶۰ ساله) → بیشتر احتمال سکته مغزی ایسکمیک
پلژی (فلج کامل) اندامهای یک طرف
تحلیل نورواناتومیکی:
باید مشخص کنیم این یافتهها با چه نوع ضایعهای تطابق دارند.
اگر ضایعه در قشر فرونتال یک سمت باشد (مثلاً چپ):
فلج اندامهای مقابل (راست) ایجاد میشود (به علت تقاطع راههای حرکتی در بصلالنخاع)
انحراف نگاه (eye deviation) به سمت ضایعه رخ میدهد
پس اگر ضایعه فرونتال چپ باشد، نگاه به چپ منحرف میشود، نه راست
اگر ضایعه در ساقه مغز و مخصوصاً پونز باشد:
مسیرهای Corticospinal (حرکت اندامها) و PPRF (مرکز کنترل حرکت افقی چشم) هر دو درگیر میشوند
در ضایعه پونز چپ:
Corticospinal دچار آسیب → فلج سمت راست
PPRF چپ نیز آسیب میبیند → نگاه به سمت مقابل ضایعه (راست) منحرف میشود
پس:
فلج اندامهای راست + انحراف چشمها به سمت راست = ضایعه پونز چپ
بررسی گزینهها:
الف) فرونتال چپ
انتظار میرود نگاه به چپ منحرف شود (نه راست) و فلج اندام راست باشد.
نادرست
ب) فرونتال راست
انتظار میرود فلج سمت چپ باشد، ولی در این سؤال ضعف سمت راست ذکر شده.
نادرست
ج) پونز چپ
مطابق است با:
فلج اندامهای سمت راست (به دلیل آسیب راههای حرکتی)
انحراف نگاه به راست (به دلیل درگیری PPRF چپ)
درست
د) پونز راست
باید فلج سمت چپ و انحراف نگاه به چپ بدهد، که در این سؤال نیست.
نادرست
نتیجهگیری نهایی:
این الگوی بالینی کلاسیک یک سندرم متقاطع ساقه مغز (Crossed Brainstem Syndrome) است که در آن، اندامها فلج مخالف ضایعه میشوند ولی حرکات چشمها به سمت مقابل حفظ میشود.
پاسخ صحیح: گزینه ج) پونز چپ
در بیماری که دچار سکته ایسکمیک در سمت راست پونز شده است. چشمها به کدام سمت منحرف میشوند؟
(پرانترنی اسفند ۹۳ – دانشگاه آزاد اسلامی)
الف) پایین
ب) بالا
ج) راست
د) چپ
کلیک کنید تا پاسخ پرسش نمایش داده شود
» پاسخ: گزینه د
پاسخ تشریحی:
کلیدواژهها:
سکته ایسکمیک
سمت راست پونز (pons right side)
جهت انحراف چشمها (gaze deviation)
توضیح بر اساس کلیدواژهها و نورواناتومی:
پونز (Pons) بخشی از ساقه مغز است که شامل ساختارهایی مهم برای حرکات افقی چشمها است، بهویژه:
PPRF (Paramedian Pontine Reticular Formation) یا ناحیه شبکهای کنارخط وسط پونز که مرکز کنترل حرکات افقی چشمها به همان سمت است.
هسته عصب ششم (Abducens nucleus) نیز در پونز قرار دارد و با همکاری MLF باعث حرکات افقی هر دو چشم میشود.
در ضایعات پونز:
معمولاً انحراف چشمها به سمت مقابل ضایعه و سمت فلج بدن است، چون مرکز کنترل نگاه افقی به یک سمت از بین میرود.
در حالی که در ضایعات قشری (مانند لوب فرونتال)، نگاه به سمت ضایعه منحرف میشود.
در این سؤال:
سکته در پونز راست رخ داده است.
بنابراین، بیمار نمیتواند به سمت راست نگاه کند (مرکز کنترل حرکات افقی چشم به راست از بین رفته).
نتیجه: چشمها به سمت چپ منحرف میشوند (سمت مقابل ضایعه).
بررسی گزینهها:
الف) پایین:
ساقه مغز در کنترل حرکات عمودی نیز نقش دارد، اما پونز عمدتاً مسئول حرکات افقی است نه عمودی.
نادرست است.
ب) بالا:
مشابه مورد قبل؛ کنترل حرکات عمودی بیشتر در میدبرین (midbrain) صورت میگیرد.
نادرست است.
ج) راست:
اگر چشمها به سمت راست نگاه کنند، به معنای حفظ عملکرد PPRF سمت راست است.
اما در سکته پونز راست، انتظار انحراف به سمت چپ را داریم.
نادرست است.
د) چپ:
کاملاً مطابق انتظار.
ضایعه در پونز راست باعث میشود که چشمها نتوانند به سمت راست نگاه کنند و به سمت چپ منحرف شوند.
درست است.
نتیجهگیری نهایی:
در سکته پونز راست، چشمها به دلیل از کار افتادن مرکز کنترل نگاه افقی به سمت راست، به طرف مقابل (یعنی چپ) منحرف میشوند.
پاسخ صحیح: گزینه د) چپ
برای مطالعه و مرور سریعِ تمام مباحث جامع کتاب «راهنمای آیندهنگار نورولوژی» میتوانید از فهرست کامل و طبقهبندیشدهی آن استفاده کنید؛
فهرستی که یادگیری را سادهتر میکند و شما را بدون اتلاف وقت به موضوعات اصلی میرساند.
📘 نمونه آزمون نورولوژی بالینی
توجه داشته باشید این آزمون صرفاً برای کمک به یادگیری شما طراحی شده است و هیچگونه اطلاعات شخصی در این سایت ذخیره نمیشود.
🚀 با ما همراه شوید!
تازهترین مطالب و آموزشهای مغز و اعصاب را از دست ندهید. با فالو کردن کانال تلگرام آیندهنگاران مغز، از ما حمایت کنید!
