نوروبیولوژی (Neurobiology) دانشی بنیادین در علوم اعصاب است که سازوکارهای سلولی و مولکولی دستگاه عصبی را بررسی می‌کند؛ از ارتباطات نورونی و انتقال پیام‌های عصبی تا فرایندهای زیستی زیربنای یادگیری، حافظه، رفتار و کارکردهای پیچیده مغز. تسلط بر این دانش، فراتر از حفظ‌کردن مطالب، به درک عمیق روابط میان ساختار، عملکرد و سازوکارهای دستگاه عصبی نیاز دارد.
مجموعه پیش رو، شامل سؤالات نوروبیولوژی آزمون دکتری تخصصی علوم اعصاب وزارت بهداشت در سال ۱۳۹۷، همراه با پاسخ کلیدی است که با هدف سنجش دانش، مرور مفاهیم بنیادین، شناسایی نقاط ضعف و آمادگی هدفمند برای آزمون گردآوری شده است. پیشنهاد می‌شود ابتدا به هر سؤال مستقل پاسخ دهید و سپس با مراجعه به کلید پاسخ، میزان تسلط خود را ارزیابی کنید.
در آینده‌نگاران مغز، یادگیری را فراتر از عبور از یک آزمون می‌دانیم؛ آن را گامی برای تعمیق دانش، پرورش تفکر علمی و گشودن افق‌های تازه در شناخت مغز می‌بینیم. باور ما این است که دانش معتبر، هنگامی ارزشمندتر می‌شود که دقیق، روشن و مسئولانه در دسترس جویندگان علم قرار گیرد.
آینده‌نگاران مغز
ما مغز را می‌شناسیم تا آینده را بسازیم.
راهنمای زمان‌سنج آزمون
شما می‌توانید بدون فشردن دکمه «شروع آزمون» نیز به سؤالات پاسخ دهید؛ اما برای تمرین مدیریت زمان و سنجش سرعت پاسخ‌گویی، این دکمه را در نظر گرفته‌ایم. با شروع زمان‌سنج، مدت‌زمان پاسخ‌گویی شما محاسبه می‌شود و حتی پس از پایان زمان نیز می‌توانید پاسخ‌دادن را ادامه دهید. هدف، یادگیری مدیریت زمان است، نه محدودکردن فرصت یادگیری شما.
زمان باقی‌مانده: 10:00
با فشردن دکمه زیر، زمان‌سنج فعال می‌شود.
زمان باقی‌مانده10:00
پرسش ۱- با افزایش قطر آکسون کدام یک از عوامل زیر افزایش می‌یابد؟
۱) مقاومت غشا rm
۲) مقاومت محوری ra
۳) ثابت طولی
۴) ظرفیت خازنی غشا
پرسش ۲- همه گزینه‌ها در مورد سیناپس الکتریکی صحیح است بجز:
1) به صورت فیلتر Iow-pass عمل می‌کند.
2) توسط غلظت کلسیم و یون +H داخل سلولی تنظیم می‌شوند.
3) حداقل 10 نوع کانکسین در سیستم عصبی شناسایی شده است.
4) کانکسین ۳۶- نوع عمده کانکسین در سلول‌های گلیا است.
پرسش ۳- در مورد پتانسیل تعادلی نرنست کدام جمله صحیح است؟
1) اختلاف گرادیان شیمیایی و الکتریکی صفر است.
2) یون‌ها بر اساس ضریب نفوذپذیری توزیع می‌شوند.
3) در لحظه تعادل، اختلاف پتانسیل دو طرف غشا صفر است.
4) در لحظه‌ی تعادل، گرادیان الکتریکی بزرگ‌تر از شیمیایی است.
پرسش ۴- کدام گزینه به Alternative splicing مربوط است؟
1) Gene Regulation
2) Gene Methylation
3) Gene Expression
4) Gene Mutaion
پرسش ۵- تمام گزینه در مورد آستروسیت‌های پروتوپلاسمیک صحیح است بجز:
1) به طور عمده در ماده سفید وجود دارد.
2) حاوی سیتوپلاسم Granular هستند.
3) پتانسیل غشای آنها با تغییر پتاسیم خارج سلولی تغییر می‌کند.
4) گابا و گلوتامات را از فضای سیناپس جمع‌آوری می‌کنند.
پرسش ۶- Receptor Sequestration به کدام یک از موارد زیر اطلاق می‌شود؟
1) تجمع رسپتور در غشای سلولی
2) مهارت رسپتور توسط مولکول‌های سیگنالینگ
3) آندوسیتوز رسپتور و تخریب آن در لیزوزم
4) آندوسیتوز رسپتور و بازگشت مجدد آن به غشای پلاسمایی
پرسش ۷- تمام گزینه‌ها در مورد پروگزیزوم Peroxisom صحیح است بجز:
1) H2O2 تولید می‌کند.
2) حاوی کاتالاز است.
3) از لیزوزم‌ها منشا می‌گیرد.
4) پروتئین‌های Peroxin به انتقال پروتئین‌ها به پروگزیزوم کمک می‌کنند.
پرسش ۸- کدام یک از پروتئین‌های سیتوپلاسمی زیر در اتصال فیلامان‌های اکتین به اجزای سیتواسکلتون در محل tight junction نقش دارد؟
1) Claudin
2) Cingulin
3) Occludin
3) Cadherin
پرسش ۹- تمام سلول‌های زیر منشا neural crest دارند؛ بجز:
1) سلول‌های شوان
2) سلول‌های شبکیه
3) سلول‌های عقده‌های شوکی عصب نخاعی
4) سلول‌های عقده‌های سمپاتیک
پرسش ۱۰- در مورد پتانسیل پس سیناپس مهاری کدام عبارت صحیح است؟
1) تابع قانون همه یا هیچ هستند.
2) در اثر جمع فضایی کاهش می‌یابند.
3) علت ایجاد آن ورود یون سدیم است.
4) علت ایجاد آن خروج یون پتاسیم است.
پرسش ۱۱- با افزایش فعالیت پمپ سدیم (Na-K, ATPase) کدام یک از حالت‌های زیر می‌تواند پیش‌بینی نمود؟
1) تورم سلول
2) دپولاریزاسیون
3) افزایش سرعت انتقال فعال ثانویه
4) افزایش کلسیم داخل سلول
پرسش ۱۲- در آندوسیتوز وابسته به رسپتور کدام یک از گزینه‌ها سبب اتصال رسپتورها به کلاترین (Clathrin) می‌شود؟
1) Adaptin
2) Dynamin
3) Spermin
4) coatomer
پرسش ۱۳- تمام گزینه‌ها در تنظیم بیان ژن‌ها در سیستم عصبی پستانداران دخیل هستند بجز:
1) Lac repressor
2) miRNA
3) Alternative splicing
4) Histone acetylation
پرسش ۱۴- مقدار متیلاسیون DNA در کدام یک از رده‌های سلولی زیر بیشتر است؟
1) آستروسیت‌ها
2) سلول‌های بنیادی جنینی
3) سلول‌های بنیادی عصبی
4) پیش‌سازهای اولیگودندروسیت
پرسش ۱۵- تمام گزینه‌های زیر در مورد نوکلئوزید درست هستند بجز:
1) گلیکوزیلامین است.
2) به طور خاص در مغز تولید می‌شود.
3) نوکلئوزید بدون فسفات است.
4) آنالوگ‌های نوکلئوزید به عنوان داروی ضد سرطان به کار می‌رود.
امتیاز آزمون: 0
مسیر یادگیری را ادامه دهید
از سنجش دانش تا یادگیری عمیق‌تر
برای تثبیت آموخته‌ها، بررسی پاسخ‌های تشریحی و دسترسی به سوالات کتاب‌ها و مباحث دیگر، می‌توانید از مسیرهای زیر استفاده کنید.
گامی فراتر از پاسخ صحیح؛ درک عمیق مفاهیم
اگر می‌خواهید علاوه بر شناسایی گزینه صحیح، با تحلیل علمی سوالات، مبانی مفهومی پاسخ‌ها و دلایل رد یا تأیید گزینه‌ها آشنا شوید، پاسخ‌های تشریحی این مجموعه را مطالعه کنید. تحلیل تشریحی پرسش‌ها فرصتی فراهم می‌کند تا مفاهیم را عمیق‌تر درک کنید، ارتباط میان مباحث را بهتر بشناسید و برای مواجهه با پرسش‌های مفهومی آزمون آمادگی بیشتری به دست آورید.
برای شناخت بهتر روند سوالات آزمون دکتری علوم اعصاب، به یک دوره بسنده نکنید. مرور سوالات سال‌های مختلف به شما کمک می‌کند دانسته‌های خود را بازبینی کنید، بر مفاهیم بنیادین تسلط بیشتری بیابید و آمادگی خود را در مواجهه با شیوه‌های گوناگون طرح سؤال بسنجید.
شناخت مغز به تسلط بر یک مبحث محدود نمی‌شود. برای تکمیل آمادگی خود در آزمون دکتری تخصصی علوم اعصاب وزارت بهداشت، سایر حوزه‌های اصلی این رشته را نیز مرور کنید و دانش خود را در پیوند میان ساختار، عملکرد، مبانی زیستی و اثرات داروها بر دستگاه عصبی گسترش دهید.
نه اولین، اما در تلاش برای بهترین بودن؛ نه پیشرو در آغاز، اما ممتاز در پایان.
----
ما شاید آغازگر راه نباشیم، اما با ایمان به شایستگی و تعالی، قدم برمی‌داریم تا در قله‌ی ممتاز بودن بایستیم.
