تقویم سلامت ماه بهمن؛ مناسبتهای پزشکی و علوم اعصاب
در تبدیل تاریخ نیز توجه مهم این است که ۱ بهمن ۱۴۰۵ برابر با ۲۱ ژانویه ۲۰۲۷ است؛ بنابراین ۴ فوریه برابر با ۱۵ بهمن و ۲۸ فوریه برابر با ۹ اسفند خواهد بود.
تقویم مناسبتهای سلامت و علوم پزشکی بهمن ۱۴۰۵
مناسبتهای سلامت و علوم پزشکی بهمن ۱۴۰۵
بهمنماه ۱۴۰۵ یکی از ماههای مهم تقویم سلامت از نظر توجه به بیماریهای مزمن، سرطان، صرع، سرطانهای دوران کودکی، پژوهش و نقش زنان در علم است. در این ماه، چند مناسبت بینالمللی مهم فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی، ترویج پیشگیری و توجه به دسترسی عادلانه به خدمات سلامت فراهم میکنند.
در تقویم علمی آیندهنگاران مغز، علاوه بر مناسبتهای رسمی سازمان ملل متحد و نهادهای معتبر سلامت، تلاش شده است مناسبتهایی انتخاب شوند که ارتباط معناداری با پزشکی، سلامت عمومی، علوم اعصاب و پژوهشهای زیستپزشکی داشته باشند.
۴ تا ۱۰ بهمن | هفته جهانی هماهنگی بین ادیان
World Interfaith Harmony Week
هفته جهانی هماهنگی بین ادیان از ۱ تا ۷ فوریه برگزار میشود و با توجه به تأثیر عوامل اجتماعی، فرهنگی و ارتباطات انسانی بر سلامت روان و رفاه اجتماعی، میتواند از منظر سلامت جامعه نیز مورد توجه قرار گیرد.
۱۰ بهمن | روز جهانی بیماریهای گرمسیری مغفول
World Neglected Tropical Diseases Day
روز جهانی بیماریهای گرمسیری مغفول هر سال در ۳۰ ژانویه برگزار میشود و با هدف افزایش آگاهی درباره گروهی از بیماریهای عفونی و انگلی است که عمدتاً جمعیتهای آسیبپذیر در مناطق گرمسیری و نیمهگرمسیری را تحت تأثیر قرار میدهند.
بیماریهای گرمسیری مغفول مجموعهای متنوع از بیماریها را شامل میشوند و برخی از آنها میتوانند سیستم عصبی مرکزی یا محیطی را درگیر کنند. برای مثال، برخی عفونتهای انگلی و تکیاختهای ممکن است با التهاب مغز، مننژها یا اعصاب همراه شوند و در موارد شدید پیامدهای عصبی قابل توجهی ایجاد کنند.
از دیدگاه علوم اعصاب، شناخت ارتباط میان بیماریهای عفونی و دستگاه عصبی اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا برخی از این بیماریها در صورت تشخیص دیرهنگام میتوانند به اختلالات عصبی، شناختی و حرکتی منجر شوند. افزایش دسترسی به تشخیص، درمان و مراقبتهای بهداشتی میتواند نقش مهمی در کاهش بار این بیماریها و پیامدهای عصبی آنها داشته باشد.
۱۱ بهمن | روز جهانی جذام
World Leprosy Day
روز جهانی جذام هر سال در آخرین یکشنبه ماه ژانویه برگزار میشود و فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی درباره جذام، کاهش انگ اجتماعی و توجه به تشخیص و درمان بهموقع این بیماری است. جذام یک بیماری عفونی مزمن است که عمدتاً پوست و اعصاب محیطی را درگیر میکند و در صورت تشخیص و درمان دیرهنگام میتواند به آسیب عصبی، کاهش حس، ضعف عضلانی و ناتوانیهای پایدار منجر شود.
از منظر علوم اعصاب، اهمیت جذام بهویژه به دلیل تمایل عامل بیماری به درگیری اعصاب محیطی (Peripheral nerves) است. آسیب عصبی میتواند موجب اختلال در حس درد، دما و لمس و در مراحل پیشرفتهتر، ضعف و آتروفی عضلانی شود. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب میتواند از پیشرفت آسیب عصبی و بروز ناتوانیهای برگشتناپذیر جلوگیری کند.
۱۵ بهمن | روز جهانی سرطان
World Cancer Day
روز جهانی سرطان هر سال در ۴ فوریه برگزار میشود و یکی از مهمترین مناسبتهای جهانی برای افزایش آگاهی درباره پیشگیری، تشخیص زودهنگام، درمان و مراقبت از مبتلایان به سرطان است.
سرطان تنها یک بیماری با منشأ سلولی نیست؛ بلکه میتواند بر عملکرد عصبی، شناخت، خلق، خواب و کیفیت زندگی بیمار نیز اثر بگذارد. برخی سرطانها مستقیماً دستگاه عصبی مرکزی یا محیطی را درگیر میکنند و برخی درمانهای سرطان نیز ممکن است با عوارض عصبی و شناختی همراه باشند.
از منظر علوم اعصاب، موضوعاتی مانند تومورهای مغزی، نوروپاتی ناشی از شیمیدرمانی، اختلالات شناختی مرتبط با سرطان و ارتباط میان سرطان و سیستم عصبی اهمیت ویژهای دارند.
پیشگیری نیز بخش مهمی از این مناسبت است. شواهد سازمان جهانی بهداشت و آژانس بینالمللی تحقیقات سرطان نشان میدهد بخش قابلتوجهی از موارد سرطان با عوامل قابلتغییر مرتبط هستند؛ از جمله مصرف دخانیات، مصرف الکل، اضافهوزن، کمتحرکی، آلودگی هوا، پرتو فرابنفش و برخی عفونتهای سرطانزا.
۱۹ بهمن | روز جهانی صرع
International Epilepsy Day
روز جهانی صرع هر سال در دومین دوشنبه فوریه برگزار میشود. در سال ۱۴۰۵، این مناسبت برابر با ۸ فوریه ۲۰۲۷ و ۱۹ بهمن است.
صرع یکی از مهمترین اختلالات عصبی است که با استعداد پایدار برای ایجاد تشنج شناخته میشود. تشخیص دقیق نوع تشنج، شناسایی علت زمینهای، انتخاب درمان مناسب و کاهش انگ اجتماعی ناشی از این بیماری از اهداف اصلی این مناسبت هستند.
صرع از مهمترین موضوعات علوم اعصاب بالینی است و مطالعه آن حوزههایی مانند الکتروفیزیولوژی مغز، نوروفیزیولوژی، تصویربرداری مغزی، نوروآناتومی و نوروفارماکولوژی را دربرمیگیرد.
آگاهی عمومی درباره کمکهای اولیه هنگام تشنج نیز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا برخورد نادرست با فرد دچار تشنج میتواند خطر آسیب را افزایش دهد.
۲۲ بهمن | روز جهانی زنان و دختران در علم
International Day of Women and Girls in Science
روز جهانی زنان و دختران در علم هر سال در ۱۱ فوریه برگزار میشود و مجمع عمومی سازمان ملل متحد آن را برای تقویت مشارکت کامل و برابر زنان و دختران در علم و فناوری تعیین کرده است.
این مناسبت برای جامعه پزشکی و علوم اعصاب اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا پیشرفت علم پزشکی به مشارکت پژوهشگران، پزشکان، متخصصان و دانشمندان از همه گروههای اجتماعی نیازمند است.
در علوم اعصاب نیز زنان در حوزههایی مانند نوروساینس، نوروفیزیولوژی، نوروآناتومی، نورولوژی، روانپزشکی، علوم شناختی و علوم اعصاب محاسباتی نقش مهمی در توسعه دانش و فناوریهای نوین دارند.
۲۴ بهمن | روز جهانی رادیو
World Radio Day
روز جهانی رادیو در ۱۳ فوریه برگزار میشود. سازمان ملل متحد این مناسبت را بهعنوان یکی از روزهای بینالمللی خود ثبت کرده است.
اگرچه رادیو مستقیماً یک مناسبت پزشکی محسوب نمیشود، اما ارتباطات جمعی نقش مهمی در سواد سلامت، آموزش عمومی، اطلاعرسانی در بحرانها و مقابله با اطلاعات نادرست پزشکی دارند.
در شرایط بحرانهای بهداشتی، دسترسی مردم به اطلاعات معتبر میتواند بخشی از پاسخ مؤثر نظام سلامت باشد.
۲۵ بهمن | روز جهانی بیماریهای قلبی مادرزادی
Congenital Heart Disease Awareness
۱۴ فوریه در بسیاری از کشورها بهعنوان روز آگاهیرسانی درباره بیماریهای قلبی مادرزادی شناخته میشود. بیماریهای قلبی مادرزادی از شایعترین ناهنجاریهای مادرزادی هستند و شدت آنها میتواند از مشکلات خفیف تا بیماریهای پیچیده قلبی متغیر باشد.
ارتباط این حوزه با علوم اعصاب نیز قابل توجه است؛ زیرا برخی کودکان مبتلا به بیماریهای قلبی مادرزادی ممکن است در طول زندگی با چالشهایی در زمینه رشد عصبی، عملکرد شناختی، یادگیری و رشد عصبیروانی مواجه شوند.
۲۶ بهمن | روز جهانی سرطان کودکان
International Childhood Cancer Day
روز جهانی سرطان کودکان هر سال در ۱۵ فوریه برگزار میشود و فرصتی برای توجه به تشخیص زودهنگام، دسترسی به درمان، مراقبت حمایتی و کاهش نابرابری در درمان کودکان مبتلا به سرطان است.
سرطانهای دوران کودکی با سرطانهای بزرگسالان تفاوتهای زیستی مهمی دارند. لوسمیها، لنفومها و تومورهای سیستم عصبی مرکزی از جمله گروههای مهم سرطان در کودکان هستند.
از منظر علوم اعصاب، تومورهای مغزی دوران کودکی و همچنین پیامدهای احتمالی درمان سرطان بر شناخت، یادگیری، توجه و رشد عصبی اهمیت ویژهای دارند.
بهمن ۱۴۰۵؛ ماهی برای توجه به مغز، سرطان و عدالت در سلامت
بهمنماه در تقویم سلامت، مجموعهای از موضوعات مهم را در کنار یکدیگر قرار میدهد؛ از سرطان و صرع گرفته تا سرطان کودکان، بیماریهای نادر، سلامت شناختی و نقش زنان در پژوهشهای علمی.
برای جامعه علوم اعصاب، مناسبت روز جهانی صرع اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا این بیماری عصبی، همچنان با چالشهای تشخیصی و درمانی قابل توجهی روبهرو هستند.
در آیندهنگاران مغز تلاش میکنیم مناسبتهای سلامت را تنها به یک عنوان و تاریخ محدود نکنیم؛ بلکه هر مناسبت را فرصتی برای پیوند دادن دانش روز پزشکی، علوم اعصاب، سلامت عمومی و آگاهی علمی بدانیم.
ما مغز را میشناسیم، تا آینده را بسازیم.
