سوالات تشریحی گفتار سوم فصل دوم زیست‌شناسی دوازدهم ـ ویژه آزمون‌های نهایی

گفتار 3: تنظیم بیان ژن   

‌‌77- برای مورد زیر یک دلیل علمی بنویسید. (شهریور 1401)

یاخته‌های عصبی و ماهیچه‌ای بدن یک فرد، ژن‌های یکسانی دارند ولی دارای عملکرد و شکل متفاوتی هستند.

در هر یاخته تنها تعدادی از ژن‌ها فعال و سایر ژن‌ها غیرفعال هستند. (0/5)

78- درستی یا نادرستی عبارت­ زیر را بدون ذکر دلیل مشخص کنید. (شهریور 1399)

تنظیم بیان ژن، موجب ایجاد یاخته‌­هاي متفاوتی از یاخته­‌هاي بنیادي مغز استخوان می‌شود.

درست (0/25)

79- به پرسش­ زیر پاسخ دهید. (خرداد 1399 روزانه)

چگونه ممکن است از یاخته‌­هایی با ژن­‌هاي یکسان، یاخته‌هایی با عملکرد و شکل متفاوت ایجاد شوند؟

در هر یاخته تنها تعدادي از ژن­ها فعال و سایر ژن­ها غیرفعال هستند. (0/25)

تنظیم بیان ژن در پروکاریوت­‌ها

تنظیم رونویسی در پروکاریوت­‌ها

80- در رابطه با جریان اطلاعات در یاخته به پرسش‌ زیر پاسخ دهید. (شهریور 1400)

نام قند مصرفی ترجیحی در باکتری اشرشیا کلای چیست؟

گلوکز (0/25)

تنظیم منفی رونویسی

81- در عبارت‌ زیر، جواب صحیح را از بین کلمات داخل پرانتز انتخاب کنید.

الف) در باکتری اشرشیا کلای، در تنظیم (مثبت – منفی) رونویسی، مانع پیش روی رنابسپاراز نوعی پروتئین به نام مهار کننده است. (دی 1399)

منفی (0/25)

ب) در تنظیم منفی رونویسی در باکتری اشرشیا کلای، مانع پیش‌روی رنابسپاراز، نوعی پروتئین به نام (مهار کننده – عوامل رونویسی) است. (خرداد 1401)

مهاركننده (0/25)

ج) در تنظیم منفی رونویسی در باکتری اشرشیا کلای، مانع پیش روی رنابسپاراز نوعی پروتئین به نام (مهار کننده – فعال کننده) است. (دی 1399)

مهار کننده (0/25)

82- در مورد تنظیم بیان ژن در باکتری اشرشیا کلای به پرسش‌ زیر پاسخ دهید. (خرداد 1400)

در تنظیم منفی، چه پروتئینی مانع پیش روی رنابسپاراز می‌شود؟

پروتئینی به نام مهارکننده (0/25)

83- به سؤال زیر دربارۀ تنظیم بیان ژن پاسخ دهید. (شهریور 1398)

در تنظیم منفی رونویسی در پروکاریوت­ها، مهار کننده به چه بخشی از دنا متصل می‌شود و جلوی حرکت رنابسپاراز را می‌گیرد؟

اپراتور (0/25)

84- در مورد تنظیم بیان ژن در پروکاریوت­ها و یوکاریوت­ها به پرسش­ زیر پاسخ دهید. (خرداد 1399)

چرا در تنظیم منفی رونویسی، با اتصال لاکتوز به مهارکننده، این پروتئین دیگر نمی‌تواند به اپراتور متصل بماند؟

لاکتوز با اتصال به مهارکننده، شکل آن را تغییر می‌دهد. (0/25)

تنظیم مثبت رونویسی

85- در عبارت زیر، جواب صحیح را از بین کلمات داخل پرانتز انتخاب کنید. (خرداد 1398)

در تنظیم (منفی – مثبت) رونویسی، پروتئین‌های خاصی به رنابسپاراز [RNA پلی­مراز] کمک می‌کنند تا بتواند به راه‌­انداز متصل شود و رونویسی را شروع کند.

مثبت (0/25)

86- در عبارت­ زیر، جواب صحیح را از بین کلمات داخل پرانتز انتخاب کنید. (شهریور 1399)

در باکتري اشرشیا کلاي، تنظیم مثبت رونویسی در مورد ژن­هاي مؤثر در تجزیه (مالتوز – لاکتوز) انجام می‌شود.

مالتوز (0/25)

87- در عبارت زیر جای خالی را با کلمه مناسب کامل کنید. (دی 1401)

در باکتری اشرشیا کلای، تنظیم رونویسی در مورد ژن‌های مؤثر در تجزیه مالتوز به صورت ……………. انجام می‌شود.

مثبت (0/25)

88- در مورد تنظیم بیان ژن در باکتری اشرشیا کلای به پرسش‌ زیر پاسخ دهید. (دی 1397 و خرداد 1400)

در تنظیم مثبت، چه عاملی سبب می‌شود که فعال­‌کننده به جایگاه خود بچسبد؟

مالتوز (0/25)

تنظیم بیان ژن در یوکاریوت‌­ها

تنظیم بیان ژن در مرحله رونویسی

89- در مورد تنظیم بیان ژن به پرسش‌ زیر پاسخ دهید. (دی 1397 و شهریور 1398)

در یوکاریوت­ها، پروتئین‌هایی که با اتصال به نواحی خاصی از راه‌­اندازه رنابسپاراز را به محل راه‌­انداز هدایت می‌کنند، چه نام دارند؟

عوامل رونویسی (0/25)

90- در مورد جریان اطلاعات در یاخته­ها به پرسش­ زیر پاسخ دهید. (شهریور 1399)

در یوکاریوت­ها، عوامل رونویسی به چه بخش­هایی از دنا ممکن است متصل شوند؟ 

راه‌­انداز و توالی افزاینده (0/25)

91- در مورد تنظیم بیان ژن در پروکاریوت­ها و یوکاریوت­ها به پرسش زیر پاسخ دهید. (خرداد 1399)

در چه صورت مقدار رونویسی ژن، تحت تأثیر عوامل رونویسی تغییر می‌کند؟

چون تمایل پیوستن این پروتئین­ها به راه‌­انداز در اثر عواملی تغییر می‌کنند مقدار رونویسی ژن آن هم تغییر می‌کند. (0/5)

92- شکل زیر تنظیم بیان ژن در یوکاریوت­ها را نشان می‌دهد. نام بخش‌های مشخص شده (۱) و (۲) را بنویسید. (دی 1398)

(۱) توالی افزاینده (0/25)،  (2) عوامل رونویسی (0/25)

تنظیم بیان ژن در مراحل غیررونویسی

93- درستی یا نادرستی عبارت‌ زیر را بدون ذکر دلیل مشخص کنید. (دی 1397)

در یوکاریوت­ها، اتصال بعضی رناهای کوچک مکمل به رنای پیک مثالی از تنظیم بیان ژن پس از رونویسی است.

درست (0/25)

94- درستی یا نادرستی عبارت زیر را بدون ذکر دلیل مشخص کنید. (شهریور 1401)

اتصال بعضی رناهای کوچک مکمل به رنای پیک (mRNA) مثالی از تنظیم بیان ژن پیش از رونویسی است. 

نادرست (0/25)

95- از بین کلمات داخل پرانتز، گزینۀ مناسب را انتخاب کنید.  (خرداد 1400)

اتصال بعضی رناهاي کوچک مکمل به رناي (پیک – ناقل) مثالی از تنظیم بیان ژن، پس از رونویسی است. 

پیک (0/25)

96- در رابطه با جریان اطلاعات در یاخته به پرسش‌ زیر پاسخ دهید. (شهریور 1400)

اتصال بعضی رناهای کوچک مکمل به رنای پیک، چه تأثیری بر عمل ترجمه و رنای (RNA) ساخته شده دارد؟

عمل ترجمه متوقف و رنای ساخته شده پس از مدتی تجزیه می‌شود. (0/5)

1397- هر یک از موارد زیر مربوط به تنظیم بیان ژن پیش از رونویسی است یا پس از رونویسی؟ (دی 1401)

الف) اتصال بعضی رناهای کوچک مکمل به رنای پیک

پس از رونویسی (0/25)

ب) تغییر در میزان فشردگی فام­‌تن (کروموزوم)

پیش از رونویسی (0/25)

1398- میزان فشردگی فام­‌تن (کروموزوم) با میزان بیان ژن چه رابطه‌ای دارد؟ (دی 1399)

به طور معمول بخش‌های فشرده فام­‌تن کمتر در دسترس رنابسپارازها قرار می­‌گیرند و کمتر بیان می­‌شوند. (0/5)

مجموعه پرسش‌های نهایی زیست