زیست‌شناسی (۱)

کرم کدو

کِرم کَدو یا تِنیا (Taenia)

کِرم کَدو یا تِنیا (Taenia) یک انگل روده است. کرم کدو کرم پهن بلندی است که بدن آن از بندهای متشابه زیادی تشکیل شده و متعلق به خانواده سستود‌ها است.

دو نوع کرم کدو در بدن انسان دیده می‌شود:

  • کرم کدوی گاو (Taenia saginata)
  • کرم کدوی خوک (Taenia solium)

ریخت‌شناسی

کرم کدو دارای بدنی پهن و بلند و سفیدرنگ است که به آن امکان می‌دهد مواد گوارش یافتهٔ حاضر در روده میزبان را به طور مستقیم از طریق پوست وارد بدن کند. بدن آن از قطعه قطعه می‌باشد. سر آن نسبتاً گرد بوده و دارای ۴ آلت مکش است. در بالای آن‌ها نیز قلابی وجود دارد که مانع از کنده شدن انگل و دفع آن از بدن میزبان می‌شود. طول کرم کدو به نوع آن بستگی دارد. به طور مثال تنیای گاو می‌تواند ۱۲ متر طول داشته باشد. در کشورهای توسعه یافته این انگل با مصرف دارو به سرعت حذف می‌شود و به ندرت به ۲ متر می‌رسد.

دستگاه تناسلی

دستگاه تناسلی این کرم‌ها نر و ماده هستند و در هر قطعه بدن آنها هر دو دستگاه تناسلی نر و دستگاه تناسلی ماده وجود دارد. دستگاه تناسلی نر در قطعات نزدیک تر به گردن شروع به تشکیل شدن می‌نماید. ولی دستگاه تناسلی ماده در قطعات پایین تر بوجود می‌آید. بنابراین بیضه‌ها زودتر از تخمدانها تشکیل می‌شود. در بندهای میانی بدن، هر دو دستگاه وجود دارد. به تدریج که به انتهای بدن نزدیک می‌گردد. در بندهای متوالی عمل لقاح انجام می‌شود و تخمها تشکیل می‌گردند. در بندهای آخر این دستگاه تناسلی از بین می‌رود و فقط آثاری از آنها باقی می‌ماند.

چرخه زندگی

لارو کرم کدو از طریق گوشت درست پخته نشده به انسان منتقل می‌شود. این لارو در بدن انسان رشد می‌یابد و پس از ۳ ماه قادر تولید مثل است. او تخم‌های خود را در بندهای پایینی بدن خود نگاهداری می‌کند. هر کدام از این بندها هزاران تخم را در خود جای می‌دهد. این بندها از بدن انگل جدا شده و همراه با مدفوع از بدن میزبان خارج می‌شوند. حیواناتی (مثل خوک) که همه چیز را می‌خورند (خاک) و یا گاوها که همراه با خوردن علوفه مقداری خاک را نیز می‌بلعند این تخم‌ها را جذب می‌کنند و به لوله گوارش خود راه می‌دهند. ابن تخم‌ها هم‌چنین می‌توانند همراه آب به بدن میزبان منتقل شوند. تعداد بسیاری از این لاروها به علت جذب نشدن توسط میزبان مناسب از بین می‌روند. باید توجه داشت که تخم کرم کدو به میزبان واسطه‌ای نیاز دارد تا بتواند به لارو تبدیل شود. این لاروها نمی‌توانند در بدن همان حیوان بالغ شوند اما می‌توانند خود را از لولهٔ گوارشی به سلول‌های ماهیچه‌ای برسانند. با مصرف گوشت آلوده به لارو کرم کدو که درست پخته نشده است، این انگل به بدن انسان راه می‌یابد و در روده بالغ شده و به کرم تبدیل می‌شود و به این ترتیب چرخه زندگی آن ادامه می‌یابد.

در صورت جذب تخم کرم کدو، انسان دچار انگل روده‌ای نمی‌شود، ولی می‌تواند میزبان واسطه قرار گیرد. در این صورت لاروها توسط جریان خون به ماهیچه‌ها، قلب، چشم و در حالت وخیم‌تری به مغز و نخاع منتقل می‌شوند و در آن‌جا تشکیل کیست دهند. این حالت در مورد کرم کدوی خوک متداول‌تر است.

تشخیص و درمان

فردی که به انگل کرم کدو دچار است ممکن است خود از آن ناآگاه باشد، چرا که این بیماری بسیاری از اوقات علایم مشخصی ندارد. کرم کدو می‌تواند باعث درد در حفرهٔ شکمی، حالت تهوع و اختلال در اشتها شود، اما این حالت در همهٔ افراد رخ نمی‌دهد. آزمایش خون و مدفوع در این حالت لازم است.

این بیماری انگلی امروزه با مصرف داروهایی مانند مبندازول و پیپیرازین درمان می‌شود. برای حذف کیست‌های لارو نیز امروزه درمان وجود دارد (در برخی از موارد با عمل جراحی)، اما این درمان گاه ریسک‌های زیادی دارد.

کرم کدو انگل داخلی است.

سؤال: چرا کرم کدو دفع ندارد؟

چون دفع یعنی خروج مواد گوارش نیافته و ترشحات لوله گوارش،اصلا این جانور لوله گوارش ندارد.

پوست کرم کدو سه عمل جذب و دفع و تنفس انجام می دهد و تنفس پوستی دارد.البته این دفع از اون دفعها نیست

کرم کدو نه گوارش درون سلولی دارد نه برون سلولی.

کرم کدو و کرم پلاناریا که کرم پهن هستند.

به تجربه رسیده که این دارو برای دفع کرم کدو از همه داروهای شیمیایی موجود در زمان حاضر بهتر است.

برنج کابلی که با نام‌های برنگ کابلی و برنق از آن یاد میشود، دانه گیاهی است به نام گیاه برنج یا برنگ و نوع مرغوب آنرا از کابل افغانستان می آورند و برنج کابلی می نامند. دانه ای است کوچک و گرد و سیاه رنگ و نرم و از فلفل ریزتر و مغز آن سفید و مختصری تلخ مزه و بوی آن تند است به حدی که در هنگام کوبیدن این دانه گرد آن چون وارد بینی افراد گرم مزاج شود سبب خون دماغ آن می گردد. برنج کابلی بهترین دارو برای کشتن و اخراج کرم کدو از بدن می باشد چه تنیای مسلح باشد که از خوک به انسان سرایت کرده و چه تنیای معمولی که از گاو گرفته باشند و دستور خوردن آن چنین است که مقدار دو مثقال برنج کابلی را با پنج مثقال خرما و پنج مثقال مغز گردو کوبیده و به صورت حلوا یا معجون در می آورند و شب وقت خواب یکجا می خورند. اما مقدار خوراک برای بچه های دو سال بقدر یک تا دو نخود از این معجون است که در آب حل کرده و به دهان اطفال می‌ریزند و به اطفال چهار یا پنج ساله بقدر یک فندق صبح و یک فندق عصر داده می شود و طفل ده ساله نصف مقدار و از شانزده سال به بالا تمام مقدار مذکور را یک دفعه میخورند و اگر دارو را به مدت دو شب تکرار کنند اثر قطعی داشته و کرم را کشته و سر آن را که به اندازه سر سنجاق است از روده جدا کرده و دفع می نماید.

آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بله
تقریبا
خیر

داریوش طاهری

اولیــــــن نیستیــم ولی امیـــــد اســــت بهتـــرین باشیـــــم...! خدایــــــــــا نام و آوازه مـــن را چنان در حافظه‌ها تثبیت کن که آلزایمـــــــــــــر نیز توان به یغما بردن آن را نداشته باشد...!

‫۱۵ دیدگاه ها

  1. مطلب خوب و آموزشی برای جلوگیری از ورود این کرم بود
    خیلی متشکریم از این مطالب و از مدیریت سایت

  2. باید هنگام پخت گوشت تعجیل نکنیم واقعا دردسرساز واقع میشه مخصوصا ماهیچه ی گاو دخول این کرم ها به یدن واقعا منزجر کننده هستند.
    مرسی از سایت خوبتون!

  3. این کرم تا چند وقت می‌تونه در بدن زندگی کنه ؟؟؟
    یعنی اگه کسی متوجه نشه که این بیماری رو داره ممکنه سالها این کرم درون بدنش زندگی کنه ؟؟؟
    یا حتی بچه های اون کرم ؟؟؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا